Laboratorium Badań Materiałów

Badania nieniszczące (NDT)

 

Badania nieniszczące (ang. Non-Destructive Testing) – NDT pozwalają na weryfikację stanu istniejącej konstrukcji oraz dokonywanie na tej podstawie prognozy dotyczącej jej trwałości, oceny jakości wykonania oraz bezpiecznego użytkowania. Najistotniejszą przewagą NDT jest możność ustalenia parametrów i szczegółowego opisu fizycznego badanego materiału na każdym etapie produkcji.

Badania NDT wykorzystują metody, które nie wpływają na zdolności wytrzymałościowe i eksploatacyjne badanych konstrukcji, a podczas przeprowadzania badania próbka nie ulega jakiemukolwiek zniszczeniu, w przeciwieństwie do badań niszczących. Wymagania dotyczące jakości mogą się różnić w zależności od ich późniejszego przeznaczenia oraz fazy produkcji- w tym celu stworzono klasy oceny adekwatne do ich wykonania i eksploatacji.

 

Metoda Badania Własności Fizyczne Wykrywanie niezgodności Zastosowanie do:Określenia położenia niezgodności Zastosowanie do:Określenia wielkości niezgodności Zastosowanie do:Pomiaru
Wizualna VT Jaskrawość, Kontrast, Barwy Tak Tak Ograniczona Nie
Penetracyjna PT Zjawisko włoskowatości Tak Tak Nie Nie
Magnetyczno proszkowa MT Pole magnetyczne Tak Tak Ograniczona Nie
Radiograficzna RT Absorpcja Tak Ograniczona Ograniczona Ograniczona
Ultradźwiękowa UT Refleksja Tak Tak Ograniczona Tak

 

Metoda badań Wymagania odnośnie powierzchni i dostępu do badanych powierzchni Główne zalety i ograniczenia metody
Wizualna (VT) Można stosować do oglądania od wewnątrz wyrobów złożonych. Może wystarczyć jedno miejsce dostępu. Powierzchnie muszą być czyste. - metoda bardzo wszechstronna
- wymaga użycia przyrządów optycznych
- obarczona dużą niepewnością
Penetracyjna (PT) Nieciągłość musi być otwarta na powierzchni i wolna od zanieczyszczeń. Utrudnione badanie na powierzchniach chropowatych. - wykrywa tylko nieciągłości wychodzące na powierzchnię
- nie nadaje się do badania materiałów porowatych
- metoda prosta, brudna
- wszystkie nieciągłości powierzchniowe wykrywa się w jednej operacji niezależnie od kierunku przebiegu
Magnetyczno- Proszkowa (MT) Powierzchnia w miarę gładka i czysta. Metoda może być stosowana do części z cienkimi okryciami galwanicznymi. - przydatna tylko do materiałów ferromagnetycznych
- wykrywa tylko nieciągłości powierzchniowe lub podpowierzchniowe
- konieczne rozmagnesowanie części po badaniu
Radiograficzna (RT) Musi zapewniać dostęp z obu stron. - mimo wysokich kosztów można badać jednocześnie duże powierzchnie
- metoda nie określa głębokości nieciągłości
- istotny jest kierunek nieciągłości liniowych
- najlepsza metoda wykrywania wewnętrznych niezgodności
Ultradźwiękowa (UT) Dostęp z jednej lub obu stron. Powierzchnia kontaktowa pozwalająca na wprowadzenie fali ultradźwiękowej - metoda kosztowna w odniesieniu do dużych konstrukcji
- najlepsza metoda wykrywania wewnętrznych nieciągłości płaskich

 

 

 

 

wizualne radiograficzne magnetyczno-proszkowe
Badania wizualne Badania radiograficzne Badania magnetyczno-proszkowe
Penatracja Ultradzwieki grubosc-elementow
Badania penetracyjne Badania ultradźwiękowe Pomiar grubości powłok i elementów

 

 

Badania nieniszczące w praktycznym zastosowaniu pozwalają na:

  • wykrycie, umiejscowienie, sklasyfikowanie właściwości i rozpiętości nieciągłości
    w procesach wytwarzania i użytkowania,
  • określenie formy i parametrów materiału,
  • wyznaczanie grubości badanej konstrukcji lub jej warstwy ochronnej.